Nagranie lektorskie brzmi dobrze w studiu, ale czy równie dobrze zabrzmi w radiu, telewizji i internecie? Zdarza się, że podczas emisji głos jest zbyt cichy albo reklama brzmi znacznie głośniej niż pozostałe materiały. W takiej sytuacji konieczne bywają dodatkowe poprawki, które opóźniają rozpoczęcie kampanii. Podpowiadamy, na co zwrócić uwagę, przygotowując nagranie do emisji.
Dlaczego nagranie brzmi inaczej w radiu, telewizji i internecie?
Różnice w brzmieniu tego samego nagrania wynikają ze sposobu przetwarzania dźwięku przez nadawców oraz możliwości urządzeń, na których odbiorcy słuchają reklamy. Rozgłośnie radiowe korzystają z procesorów dźwięku, które wyrównują głośność, ograniczają jej nagłe skoki i mogą wpływać na barwę głosu. W telewizji poziom dźwięku dostosowuje się do wymagań nadawcy, aby reklamy miały głośność zbliżoną do tej w pozostałych programach. Z kolei niektóre platformy internetowe normalizują głośność odtwarzanych materiałów, a kompresja stratna stosowana podczas kodowania plików może wpływać na jakość dźwięku. Duże znaczenie ma również urządzenie, na którym odbiorca słucha reklamy. Przykładowo głos lektora dobrze słyszalny na profesjonalnych głośnikach studyjnych może ginąć pod muzyką podczas odtwarzania spotu na telefonie. Z tego względu przed emisją należy sprawdzić nagranie lektorskie na różnych urządzeniach, zwracając uwagę na wyrazistość wypowiedzi i głośność podkładu muzycznego.
Jak mierzyć i normalizować głośność nagrania w LUFS?
Głośność nagrania mierzy się za pomocą miernika LUFS w programie do obróbki dźwięku, a następnie dostosowuje uzyskany wynik do wymagań miejsca emisji. LUFS opisuje głośność postrzeganą przez słuchacza, a nie jedynie wysokość szczytów sygnału. W odróżnieniu od wskazania poziomu w dBFS pomiar uwzględnia charakterystykę słyszenia i zmiany głośności w czasie. Parametr Integrated LUFS pokazuje zintegrowaną głośność całego spotu, a pomiary Short-Term i Momentary pozwalają wychwycić krótkie wzrosty poziomu, np. podczas donośnego sloganu reklamowego. Należy mierzyć gotowy materiał z muzyką i efektami, ponieważ wynik samej ścieżki głosowej nie opisuje głośności całej reklamy. Po normalizacji ponownie mierzy się głośność całego spotu i sprawdza, czy zmiana poziomu sygnału nie spowodowała przekroczenia dopuszczalnej wartości True Peak.
Jak dopasować głośność nagrania do wymagań nadawców?
Przed przygotowaniem materiału do emisji należy sprawdzić wymagany przez nadawcę poziom LUFS, dopuszczalną wartość True Peak oraz format pliku. Przykładowo TVP dla reklam w formacie HD wskazuje poziom -23 LUFS dla całego materiału oraz maksymalnie -1 dBTP dla parametru True Peak. Określa on rzeczywisty poziom szczytowy sygnału, uwzględniając również wartości, których standardowy miernik może nie wykryć. Przekroczenie dopuszczalnego poziomu zwiększa ryzyko zniekształceń dźwięku, zwłaszcza podczas jego kodowania do formatu emisyjnego. Dlatego nagrania lektorskie do telewizji należy sprawdzić zarówno pod kątem głośności, jak i wartości True Peak, a w razie potrzeby zastosować limiter ograniczający szczyty sygnału. TVP wymaga również częstotliwości próbkowania 48 kHz oraz odpowiedniej czytelności mowy podczas domowego odsłuchu. W przypadku radia wymagania zależą od konkretnej rozgłośni, dlatego materiał przygotowany do telewizji może wymagać dodatkowych zmian. Przykładowo Radio RSC wskazuje możliwość dostarczenia spotu radiowego w formacie MP3 lub WAV, a gotowy materiał należy przekazać najpóźniej 3 dni robocze przed rozpoczęciem emisji.
Kiedy przygotować różne wersje nagrania do emisji?
Jeśli reklama ma być emitowana w radiu, telewizji i internecie, konieczne może być przygotowanie kilku wersji dostosowanych do wymagań poszczególnych nadawców. Nagrania lektorskie do internetu nie mają jednego, uniwersalnego poziomu LUFS. Przykładowo Polsat Media dla formatu reklamowego Digital Audio wymaga poziomu −23 LUFS, pliku MP3, częstotliwości próbkowania 44,1 kHz oraz długości 15 lub 30 sekund. Dla porównania dokumentacja TVP3 Kraków określa głośność −23 LUFS i częstotliwość próbkowania 48 kHz. Oznacza to, że mimo identycznego poziomu głośności materiały trzeba dostarczyć w różnych formatach technicznych. Odpowiednie pliki można przygotować na podstawie tego samego mastera, dostosowując parametry eksportu do wymagań miejsca emisji. Dlatego przed zamówieniem nagrania przekaż studiu informacje o wszystkich miejscach, w których planujesz publikację materiału. Ustal również, czy cena obejmuje przygotowanie kilku wersji, pomiary LUFS i True Peak oraz ewentualne poprawki zgłoszone przez nadawcę.
Dobrze dopasowana głośność reklamy pozwala odbiorcy skupić się na jej treści, niezależnie od tego, gdzie słucha nagrania. Dlatego podczas realizacji spotu trzeba zadbać zarówno o wyrazistość głosu, jak i jego odpowiedni poziom. Planujesz kampanię w kilku mediach? Skontaktuj się z nami i omów przygotowanie nagrania lektorskiego do emisji.
